Ekmel Anda ile iş yaşamından Fenerbahçe tutkusuna...

Friday, 17 July 2009 17:32

Ekmel Anda Amerikan rüyasını gerçekleştirmiş başarılı bir Türk işadamı... Başarılı bir işadamı olmasının yanı sıra, yaptığı desteklerle Türk Amerikan toplumuna büyük katkı sağlayan ve yardımsever kişiliğiyle takdir edilen bir isim. Ve tabiki Amerika'da yaşayan sarı lacivertli taraftarların da “Ekmel Abisi”...

Ekmel Anda ile başkanı olduğu Fenerbahçe USA Derneği’nin çalışmalarını, başarı hikayesini, iş yaşamına dair tavsiyelerini ve bundan sonraki projelerini konuştuk.

TURKISHNY: Daha önce bir deneyiminiz olmayan, satış personeli olarak başladığınız  mücevher sektöründe, Amerika’nın sayılı firmalarından birinin kurucusu oldunuz. Bu sektöre girmeye nasıl karar verdiniz.

EKMEL ANDA: İstanbul Üniversitesi Ekonometri Bölümünde öğrenci olduğum dönemde karşıma bir fırsat çıktı, sıkıldığım bir dönemdi ve bu fırsatı değerlendirirerek Amerika’ya geldim. İlk geldiğim sene benzin istasyonunda çalıştım, günde 18 saat çalışıyordum ve  Amerika’daki ilk yılım bu istasyonda geçti diyebilirim. Sonra bir kitapçı dükkanında işe başladım, satışta görevliydim ve orada da yaklaşık 1 yıl çalıştım. Kitapçı dükkanındaki patronumun abisinin kuyumcusu vardı, bunu öğrendiğimde ona hafta sonları yardım etmek istediğimi söyledim. Küçük yaşlardan beri bu sektöre ilgim vardı, bu yüzden kitapçı dışında kalan zamanlarımda işi öğrenmek için yardım etmek istediğimi söyledim, o da kabul etti. Sektöre adım atmam bu iş sayesinde oldu.

Ben Anadolu lisesi öğrencisiydim ve ortaokul yıllarında İstanbul’da ve güney illerimizde rehberlik yapardım, rehberlik yaptığım zamanlarda hayran olduğum Kapalıçarşı’da turistleri gezdirirdim, o dönemden ilgim ve gözlemlerim vardı Kuyumculuk mesleğine dair.

Yanında çalıştığım Kuyumcu, hafta sonları ona yardım ederken benim müşterilerle ilişkilerimi gözlemlemiş ve bir gün bana, “sen bu işi iyi yapıyorsun, başarılısın, kendi dükkanını açmalısın” dedi. O dönemde dükkan açmak için sermayem yoktu, buna imkanım olmadığını söylediğimde, bana yol göstereceğini, istersem yapabileceğimi söyledi ve onun önerileri doğrultusunda  ilk mağazamı Manhattan 47.sokakta 1991 yılında açtım.

TURKISHNY: Çocukluk ilginiz ve satış yeteneğiniz size başarının kapılarını açmış...

EKMEL ANDA: Kendimi şanslı hissediyorum, çünkü Amerika’ya geliğimden beri karşıma hep iyi insanlar çıktı.

Benim iş azmim ve çalışmamın yanında doğru yönlendirmelerin başarımda payı büyüktür. Kendi dükkanımı açmamda bana cesaret verilmeseydi, şimdi belkide bu sektörde olmayacaktım.

Amerika’da karşıma çıkan ve önerileriyle doğru adımlar atmamı sağlayan Yusuf Değirmencioğlu’nun manevi desteğinin de başarımda katkısı büyüktür. O, bana her zaman “ben yolda yürüyordum, seni gördüm, ittim ve sen de yürümeye başladın, sen de hayatında karşına çıkan insanlara aynısını yap” demiştir.

TURKISHNY: Mağazadan üreticiliğe geçişiniz nasıl oldu? Uniqe Setting nasıl ortaya çıktı?

EKMEL ANDA: Unique Settings pırlantalı alyanslar için montür üreten bir şirket. Yaşadığım bir olay sonucu bu alanda faaliyet gösterecek bir şirket kurmaya karar verdim.

1999 yılında, New York’ta kuyumculuk sektörünün merkezi olan 47. Sokak’ta alyans montür üretimi yapan 3-4 imalathane vardı, tüm sokak onlardan ürün temin ederdi. Bir gün oldukça karlı bir yüzük satışı yapmıştım, müşterim taşı beğendi ve ertesi gün almak istediğini söyledi. Montür atölyesine gidip siparişimi verdim, ama tek bir yüzük için bana 3 hafta sonra teslimat günü verdiler. Bende ertesi gün o montür olmadığı için satışı kaçırdım. Bu olaydan sonra, imalatçıların Uzakdoğu ve Hindistana kaçtığı bir dönemde, risk alarak atölye açmaya karar verdim.

Unique Settings sadece imalat yapan bir kuruluş, parekendeciler için montür üretimi yapıyoruz.

TURKISHNY: Türkiye’de kuyumculuk sektöründe oldukça potansiyele ve üretim gücüne sahip bir ülke, iş bağlantılarınız var mı? Mücevher sektörü dışında faaliyet gösterdiğiniz başka hangi alanlar var?

EKMEL ANDA: Türkiye’de 2 yıl önce bir atölye kurdum, bu atölyede sadece bayan bilezik imalatı yapılıyor, tenis bilezik olarak bilinen stilde bilezikler üretiliyor. Sadece imalatta faaliyet gösteren bir şirket, orada imal edilen  bileziklerin satışını burada yapılıyor.

Kuyumculuk sektörüyle bağlantılı ama bir de Alışveriş Merkezi yatırımımız bulunuyor. Türkiye’deki Kapalı Çarşı mantığıyla kurduğumuz Marlboro Diamond Center, Amerika’daki en büyük mücevher alışveriş merkezi. New Jersey’in  Marlboro şehrinde  kuyumcular çarşısı olarak oluşturduğumuz  bu merkezde 40 mağaza bulunuyor.

Kuyumculuk sektörü dışında, 2 yıl önce bir aliminyum işleme fabrikası alarak farklı bir sektöre yatırım yaptım. Aslında bu yatırım yapmayı planladığım bir sektör değildi, biraz bir dostuma destek olmak amacıyla girmiştim. Middlesex New Jersey’de bulunan bu fabrikada kumarhaneler için sandalye üretimi yapıyoruz.

TURKISHNY: Yatırım yaptığınız sektörlerde başarılı olmanızı neye bağlıyorsunuz?

EKMEL ANDA: Benim bütün şirketlerimin kuruluş mantığında “müşterilerin siparişlerinin istedikleri zamanda karşılanması için gerekirse 24 saat çalışılır” anlayışı vardır. Öncelikle hizmet satıyoruz. Başka firmaların haftalar verdiği teslimatları, biz müşterimiz isterse ertesi güne yetiştiriyoruz, bu da bizi tercih etmelerini ve bizden vazgeçmemelerini sağlıyor.

TURKISHNY: Ekonomik kriz pek çok sektörü büyük oranda etkiledi, lüks tüketimde krizden çok etkilenen gruplardan biri, siz sektörünüzdeki etkileri nasıl değerlendiriyorsunuz?  

Ekonomik krizin bizim sektörde etkileri fazlasıyla hissedildi diyebiliriz. Kuyumculuk sektörünün satışlarında % 60’a varan bir düşüş yaşandı. Fakat biz firma özelliklerimiz ve müşterilerimize önerdiğimiz stratejilerle bu düşüşten etkilenmedik, hatta %40 oranında satışlarımızı artırdık.

Bizde her ürün % 100 kendi imalatımız olduğu için ve iyi bir servis sunduğumuz için  müşterimiz bizi  tercih ediyor. Önceden Mücevher mağazalarında çok çeşitli ürün alıp, müşteriye fazla seçenek sunulması anlayışı hakimdi, internet bu anlayışı değiştirdi. Biz de ekonomik krizle birlikte müşterilerimize envanterden çıkmalarını, istedikleri ürünü istedikleri zamanda kendilerine teslim edebileceğimizi söyledik ve daha fazla çeşit bulundurmak için yatırım yapmamalarını önerdik. Bu onları stok maliyetinden kurtadı.

Amerika’ya geldiğim  90’lı yılların başında da ekonomik kriz vardı, kriz zamanlarında herkesin masrafları düşürmeye çalıştığı, tasarrufa yöneldiği, özellikle reklam harcamalarını azaltığını gözlemliyorum, ama çözüm aramaya yönelik yapılan bir çalışma olmuyor.

Ben kriz zamanında satışlar düşüyorsa, müşteri gelmiyorsa durup beklemek yerine yeni satış stratejileri geliştirmek ve pazarlamaya ağırlık vermekten yanayım. Ekonomik kriz oturup bekleyerek geçmez, satış departmanında görevli arkadaşlarımında bu doğrultuda çalışmasını sağlıyorum ve uyguladığımız stratejilerle 12 ay sonra rakiplerimizden 3-4 yıl ilerde olmayı öngörüyorum.  

TURKISHNY: Ekonomik krizden etkilenmeden hızla büyüyorsunuz, 2009 Hedefleriniz neler, büyüme öngörüyor musunuz?

EKMEL ANDA: Amerika genelinde 23 bin kuyumcu mağazası var, bunların yaklaşık 14 bini bizim müşteri portföyümüzde. 2009 yılı sonuna kadar bu sayıyı 19 bine çıkarmayı hedefliyoruz.

Perakende satış yapan mağazaların satışlarının %80’ini düğün alışverişleri oluşturur,  tektaş yüzük, evlilik yüzüğü, bilezik gibi ürünler satılır.  Bizim üretimimizde bu ürünlere yoğunlaşmış durumda.

2009 sonunda satışlarımızda %80’lik bir artış olmasını öngörüyoruz.

TURKISHNY: Şirketinizde çok sayıda kişiye istihdam sağlıyorsunuz, Türk çalışanlarınız var mı?  

EKMEL ANDA: Çalışanlarımın büyük bir bölümü Türklerden oluşuyor, gerçekten çok başarılı bir ekibim var. Türklere istihdam yaratmak benim için mutluluk verici, ama çok sayıda Amerikalı çalışanım da var.

Çalışanlarımın haklarını korurum, birçoğu bana abi gözüyle bakar. Çalışanlar işinizi kendi işleri gibi görürse hangi alanda iş yaparsanız yapın başarılı olursunuz, iş hayatında inandığım değerlerden biri budur.

TURKISHNY: Başarının anahtarı...

EKMEL ANDA: Amerikanın iş hayatındaki düzenini seviyorum, iş hayatında fırsatlar sunan bir yapısı var ve dürüst insanların kazanmasına olanak sağlayan bir yapı.

Başarılı olmak için bir de vizyon çok önemli, ileriye yönenlik düşünmek ve yatırım yapmak her zaman kazandırır.

TURKISHNY: Siz iş yaşamındaki başarılarınız yanında Türk-Amerikan etkinliklerine yaptığınız desteklerle de adından sözettiren bir kişisiniz. Faaliyet gösterdiğiniz sektörler itibariyle bu sponsorluklarınızın reklam amaçlı olmadığı ortada,  hatta sponsorluklarınızda Başkanı olduğunuz Fenerbahçe USA adının geçmesini istiyorsunuz. Sponsorluk yaparken neyi amaçlıyorsunuz?  

EKMEL ANDA: Ben idealist bir insanım, kendi insanıma destek olmaya çalışıyorum. Amerika’da  Türk toplumu için iyi şeyler yapılsın istiyorum, sağladığım desteklerde tek amacım bu.

 Değişik toplumlardan insanlarla çalıştım ve aralarındaki dayanışmayı gözlemledim.  Maalesef  Amerika’da yaşayan Türkler arasında %100 bir dayanışma yok, ben birlik ve beraberlik yaratılsın ve daha güçlü bir Türk Amerikan toplumu olsun istiyorum.

Amerika’da bireysel olarak toplum için birşeyler yapmanız zor olabilir, ama biraraya gelindiğinde çok güçlü bir platform oluşuyor, bende yaptığım desteklerle bu birlikteliğin sağlanmasına katkıda bulunmaya çalışıyorum.

TURKISHNY: Son olarak Hisseli Harikalar Kumpanyası Müzikaline  sponsor olarak büyük destek sağladınız, hatta siz olmasanız müzikalin sahnelenemeyeceği söylendi...

EKMEL ANDA: Türk Amerikan Sanat Grubu bence çok önemli işler yapıyor. Geçen yıl sahledikleri Kanlı Nigar müzikalinin provaları için onlara atölyemde bir yer vermiştim, gerçekten büyük özveri ile çalışıyorlar. Bu yılki Hisseli Harikalar Kumpanyası Beacon Theater’a çok sayıda insanı biraraya getirdi, bu çok önemli bir başarı, hemde Brodway’de bir Türk eserinin sahnelenmesi tanıtım açısından çok önemliydi.

Benim yaptığım katkı ise, onların özverili çalışmalarının yanında çok önemli değildi aslında. Sadece morallerinin en düşük olduğu zamanda benim desteğim onların çok hoşuna gitti. Başarılı olacaklarına inanıyordum ve oldularda. Her zaman onlara destek olmaktan mutluluk duyarım.

Başrol oyuncuları Burak Kut ile müzikalden 6 ay önce Fenerbahçe USA Balosu’nda sahneye çıkması için anlaşmıştım, sonra müzikal için bir başrol oyuncusu arayışına girdiklerinde bana Burak Kut’un olmasının hoş olacağını, onunla çalışmak istediklerini söylediler. Bende Burak Kut’a bu projeyi ilettim, sıcak baktı. Sonra görüştüler ve projede yer aldı.

15 yaşında bir kızım ve 9 yaşında bir oğlum var, onların Türk tiyatrosu izleme şansı yok, Amerika’da yaşayan Türk ailelerin çocuklarının hepsi Türk kültür ve sanatından ister istemez uzaktalar, o yüzden burada yapılan bu tür etkinlikleri çok önemli buluyorum. Hisseli harikalar kumpanyası da bunlardan biriydi, bir Türk müzikalinin Brodway’de sahnelenmesi hepimiz için gurur vericiydi.

TURKISHNY: Türk Amerikan toplumuna katkı sağlamak amacıyla yapılacak başka projeler ya da sponsorluklar  var mı gündeminizde?

EKMEL ANDA: Danimarka’dan gelen öğretmen bir arkadaşım ile birlikte bir okul projemiz var, 2010 yılında bu okulun faaliyete geçmesini amaçlıyoruz.

Amerika’da yaşayan Türk Ailelerin çocuklarının Türkçe’yi öğrenmesi, Türk Kültürünü çok iyi tanımaları sadece aile içinde aldıkları eğitimle çok mümkün olmuyor, özellikle 2. çocuklar ağabeyleri ve  ablalarıyla ingilizce konuştuğu için Türkçe’yi iyi öğrenemiyor, bu birçok ailenin yaşadığı ortak bir sıkıntı.

Bu yüzden çocuklarımızın biraraya gelebileceği, arkadaşlıklar kurabileceği ve aynı zamanda eğitim alacağı projeler çok önemli. Severek gidecekleri, ailelerininde gönül rahatlığıyla göndermek isteyeceği bir okul kurmak istiyorum .

 

TURKISHNY: Sarı- lacivert renklerle devam edelim, Fenerbahçe USA Derneği’nin başkanısınız, yoğun bir tempoda bu kadar aktif bir derneğin başkanlık görevini yürütmek kolay olmamalı.

EKMEL ANDA: Fenerbahçe tutkusu çocukluğumdan beri bende vardır, ama taraftar düzeyindeydi. Samimi bir arkadaşımın Sarı Lacivert Derneği’ne başkan olması ile bu tutkum arttı, bende aktif olarak bir şeyler yapmak istedim. Fenerbahçe USA Derneği’nde 2003 yılındaTurgay Kadıoğlu’nun Başkan olduğu dönemde, bende 2. Başkan seçildim ve aktif olarak görev aldım.

Aslında başkanlık benim düşündüğüm birşey değildi. 2 yıl önce toplantıda genek kurulun yaptığı bir sürprizle başkan oldum. Genel Kurul toplantısı öncesinde bana tek bir adayla seçime gidiyoruz dediler.  Toplantıya gittiğimde de tek adayımız sensin, seni başkan seçiyoruz dediler, surpriz ve planlamadığım bir şekilde bu görevi üstlendim ama çok severek yürütüyorum. Çok güzel bir grubumuz var, herkes gönülden çalışıyor.

Ben detaylarla uğraşmayı seven bir karaktere sahibim. Bu yüzden Fenerbahçe USA olarak yaptığımız her çalışmanın en ince detaylarıyla dahi uğraşıyorum. Bazen -ne gecem ne gündüzüm kaldı- diyorum ama bu çalışmalar beni mutlu ediyor, yaptığımız faaliyetlerin sonuçlarından mutluyum. Başka bir hobim yok, o yüzden elimden geldiğince derneğe katkı sağlamaya çalışıyorum ve iş dışında kalan zamanlarımı severek Fenerbahçe USA için ayırıyorum.

TURKISHNY: Fenerbahçe USA Derneği nasıl bir vizyona sahip?

EKMEL ANDA: Fenerbahçe USA yönetim kurulu olarak vizyonumuz Amerika’da yaşayan Türklerin biraraya gelmesi, bütün faaliyetlerimizin temel amacı bu birlikteliği sağlamak. Sadece Fenerbahçeliler değil, her takımın taraftarları için bu birlikteliği sağlamak önemli. Bu yüzden Haziran ayında gerçekleştirdiğimiz balomuzu “Ezeli rekabet, ebedi dostluk”  teması ile düzenledik, bütün sporseverleri davet ettik.  

Ayrıca Amerika’da yapılan gerek  kültürel etkinlikler gerekse Türk- Amerikan Toplumuna katkı sağlayacak diğer başka faaliyetlere destek olmak da en önemli amçlarımız arasında.

TURKISHNY: Türkiye’deki Fenerbahçe Spor Kulübü ile ilişkileriniz ne düzeyde, işbirliği  içinde olduğunuz projeler var mı?

EKMEL ANDA: İlişkilerimiz gayet iyi, onların Ameika’daki taraftar topluğunu olarak Fenerbahçe Kulubüne karşılık beklemeden destek olmaya çalışıyoruz. Onlar da bizim bir talebimiz olduğunda içten bir şekilde yerine getirmeye çalışıyorlar.

Her yıl Fenerbahçe Kürek takımının Boston’da düzenlenen Boston Head of Charles Kürek yarışlarına katılmaları için sponsor oluyoruz.  Head of Charles yarışları Kürek takımızdaki sporcularımız için çok önemli bir tecrübe ve burada yarışıyor olmaları sporcularımıza büyük bir motivasyon sağlıyor.

TURKISHNY: Fenerbahçe USA Derneği’nde ücretsiz üyelik uygulaması başlattınız, nasıl tepkiler aldınız? Üye sayınızda bir artış oldu mu?

EKMEL ANDA: Amerika’da yaşayan çok sayıda öğrenci var Fenerbahçe taraftarı, ya da bütçeleri üyelik aidatı için müsait olmayan taraflarımız var, bunu düşünerek ve herkesin Derneğimize üye olabilmesi için  ücretsiz üyelik uygulamasını başlattık. Ayrıca üyelerimiz için de her yıl üyeliklerini yenilemek zor oluyordu, bu uygulama herkes için memnun edici oldu.

Türk Günü Yürüyüşünde açtığımız standda 300 yeni üye kaydı yaptık, tek gün için çok sevindirici bir rakam.

Üye sayımızın artması web sitemizin ziyaretçi sayısının artmasını ve daha büyük paylaşımlar yapılmasını da sağlayacak.

TURKISHNY: Fenerbahçe USA olarak önünüzdeki projeler neler?

EKMEL ANDA: Şu andaki en büyük projemiz www.fbusa.org sitesinde açacağımız sanal mağazamız. Amerika’da yaşayan Fenerbahçe taraflarları için sarı lacivert ürünler hazırladık, bütün ürünlerimiz Fenerbahçe USA logolu olarak hazırlandı. Rakı bardağından, battaniyeye kadar bir çok taraftar ürünü son derece kaliteli bir şekilde  üretildi. Bu ürünlerden elde edilecek gelirle Türk Amerikan toplumuna hizmet edecek projeler yapmak istiyoruz.

Fenerbahçe USA yönetim kurulu olarak gelecek sene hedeflerimizden biri  de derneğimizin lokalinin olması. Hem Fenerbahçe ve diğer takımların maçlarını birlikte izlemek, hem de çeşitli kültürel aktivitelere mekan oluşturması için bu çok istediğimiz bir proje.

TURKISHNY.COM